Bir ekonomi hızla büyümeye devam ederken aynı zamanda iklimi koruma politikaları da yürütülebilir mi?

Greenpeace ve Avrupa Yenilenebilir Enerji Birliği’nin (EREC) bugün açıklanan Enerji [D]evrimi raporu bu hayati soruya “Evet” cevabını veriyor.

Kopenhag İklim Zirvesi’ne sayılı günler kala açıklanan rapor Türkiye’nin enerji geleceği için 2050 yılına kadar bilimsel bir yol haritası çiziyor.  Rapora göre, Türkiye bugünden yenilenebilir enerji kaynaklarına geçmeyi ve enerji verimliliği için güçlü önlemler almayı tercih ederse, hem büyük oranda tasarruf edebilir hem de orta vadede enerji maliyetleri daha düşük bir yol izleyebilir.

Rapor hazırlanırken sera gazı salımlarından küresel petrol fiyatlarına kadar her şeyi göz önünde bulundurduklarını söyleyen Greenpeace Akdeniz Enerji ve İklim Kampanyası Sorumlusu Hilal Atıcı “Sonuçta görüyoruz ki iklim ve ekonomi arasında seçim yapmak diye bir şey yok. Gerçek seçim, uzun vadeli bir temiz enerji vizyonu edinerek, bir yandan iklimi korumak, diğer yandan ekonomimiz için enerji güvenliğini garanti altına almak ve halka daha ucuz enerji sağlamaktır” dedi.

Enerji [D]evrimi raporunda 2050 yılına kadar iki muhtemel senaryo karşılaştırması yapılıyor. İlk senaryoda, mevcut eğilim ve politikalar devam ederse Türkiye’de enerji sektörünün nasıl bir şekil alacağını detaylı olarak ele alınıyor. Bu senaryoya göre, 2005-2050 yılları arasında Türkiye’de enerji sektöründen kaynaklanan kişi başına salım miktarı ikiye katlanacak ve elektrik üretim maliyetleri yüzde 50 oranında artış gösterecek.  Yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği politikalarının ön planda olduğu Enerji [D]evrimi senaryosuna göre ise, kişi başına salımlar 1,1 tona düşürülüyor ve maliyetlerde kısa vadede küçük bir artışın ardından 2 sent daha ucuz bir ortalama maliyetle elektrik üretiliyor

Greenpeace Uluslararası Yenilenebilir Enerji Direktörü  Sven Teske’ye göre Enerji [D]evrimi, iklim için doğru bir seçim: “Türkiye’de artık yenilenebilir enerjiler için düğmeye basma zamanı geldi. Kaldı ki, iklimi kurtarmak ne teknik ne de ekonomik bir meseledir. Tek ihtiyaç siyasi iradedir. İklim krizini çözmek için şimdi kararlar alınmazsa milyonlarca insanın hayatı ve sayısız canlının kaderi yok sayılacak. Enerji [D]evrimi’ni başlatmak hem iklim, hem ekonomi, hem de gelecek nesiller için gerekli.”

Avrupa Yenilenebilir Enerjiler Birliği (EREC) Genel Sekreteri Christine Lins ise “Avrupa’da şimdiden yenilenebilir enerji sektöründe 450 bin kişi istihdam ediliyor. Sektörün yıllık iş hacmi 45 milyar Avro’yu geçti.  Enerji [D]evrimi hem iklim hem de ekonomik krizle savaşmak için yenilenebilir enerjilerin hayati bir öneme sahip olduğunu gösteriyor “ dedi.

Rapor, hükümete Türkiye’nin Kopenhag’da alabileceği salım sınırlaması sorumlulukları için yol gösterici bir nitelik taşıyor. Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu’na göre yalnızca yüzde 11’lik bir indirim sağlamak mümkün iken Enerji [D]evrimi’ne raporu Türkiye’nin, 2020 yılına kadar sadece enerji sektöründe bile beklenen artışı yüzde 25 oranında azaltabileceğini gösteriyor.

ntvmsnbc – 02.11.2009

BM Gıda ve Tarım Örgütü ile sivil toplum örgütlerinin verilerine göre, küresel kriz nedeniyle 2009 yılında açlık çekenlerin sayısı arttı ve bir milyara ulaştı.

Açıklanan veriler endişe verici: Dünya genelinde bir milyar kişi yoksulluk sınırının altında yaşıyor ve hayatta kalabilmek için gerekli olan gıda maddelerine ulaşamıyor. 2009 yılının Dünya Açlık Endeksi’ne göre, özellikle Etiyopya, Burundi, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Eritre ve Çad’da açlığın ulaştığı boyut, hemen harekete geçilmesini gerektiriyor.

Uluslararası Gıda Politikaları Araştırma Enstitüsü’nün Afrika bölümünden Dr. Osman Badiane şunları söyledi: “Bu ülkelerin tümünde son 10 – 15 yıldır savaşlar yaşandı. Bu noktada da öncelikle üstesinden gelinmesi gereken unsurlar var. Açlık ve gıda sıkıntısı ile mücadele edilmek isteniyorsa, sosyal istikrar ve barışın sağlanması gerekiyor.”

İyileşmeler de var

Son 20 yılda Afrika’nın güneyindeki Sahra bölgesinde durumun daha da kötüleştiği belirtilen raporda, Güneydoğu Asya, Ortadoğu, Kuzey Afrika, Latin Amerika ve Karaib ülkelerinde ise nispeten iyileşmeler görüldüğü belirtiliyor.

Olumlu gelişmelerin yaşandığı ülkeler arasında Türkiye, Malezya, Tunus, Kuveyt ve Vietnam’ı sayan Osman Badiane sözlerini şöyle sürdürdü: “Bu ülkelerde iki önemli hususa dikkat çekilebilir: Birincisi, uzun zamandır siyasi ve sosyal istikrarı sağlamış olmaları ve ekonomik büyüme kaydetmeleri. Bir diğer önemli faktör de bu ülkelerin çoğunda hükümetlerin açlık ve diğer tehlikelere karşı koruyucu sosyal güvenlik önlemleri uyguluyor olmaları.”

Kadının güçlendirilmesi gerekiyor

Bu yıl gıdasızlığın tırmanmasının başlıca nedeni ise küresel kriz. Gelişmekte olan ülkelerde sosyal güvenlik ağlarının olmaması, milyonlarca kişinin açlığa sürüklenmesine yol açtı. BM Gıda ve Tarım Örgütü ile Dünya Gıda Programı’nın raporu, 2009′da bir önceki yıla göre yaklaşık 100 milyon kişinin daha aç kaldığı ve bunun son 40 yıldaki en yüksek aç sayısı olduğunu vurguladı.

Merkezi Washington’daki Gıda Politikaları Araştırma Enstitüsü ise gelecekte açlık ve yoksulluğu azaltmak için öncelikle kadınların güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti. Yoksullukla mücadele etmek için eğitim, sağlık, ekonomik ve siyasi alanda eşit haklar tanınması gereken kadının, üretime daha fazla katkı sağlaması gerektiği belirtildi.

Dünya Açlıkla Mücadele Örgütü’nden Baerbel Dieckmann, bunun başlıca hedef olması gerektiğini söyledi:

“Kadınların eşit olmadığı, kadın haklarının az olduğu, kadının erkeğin beş adım arkasından gittiği ülkelerde açlık oranının, kadının ekonomik sorumluluk üstlendiği ülkelere oranla çok daha fazla olduğu ispatlanabilir. Gelişmemiş olan ülkelerdeki kadınlar, kendilerini ailelerinden sorumlu hissediyorlar ve erkekler dışarı çıkarken onlar sadece köylerinde kalıyor…”

Kalkınma yardımları

Peki zengin ülkelerin yoksullara yaptığı kalkınma yardımları uzun vadeli çözümde önemli bir rol oynuyor mu? Birçok uzmana göre, hayır. Hatta Afrikalı ekonomistler, doğrudan mali yardımların artık durdurulmasını, Afrikalıların kendi kendilerine yardım edebilmesinin sağlanmasını istiyor. Açlık sorunun yok edilmesi için tüm olanakların bulunduğunu söyleyen uzmanlar, ancak bunun için güçlü siyasi irade ortaya konamadığını dile getiriyor.

Dw-World.de – 15.10.2009

Dünya, sanayi devrimi ve enformasyon teknolojileri devriminin ardından yeni bir atılımın eşiğinde: Enerji devrimiyle doğan yeşil ekonomi.

Günümüzde ekonomik büyüme ve kalkınmanın yolu enerjiden geçiyor. 21’inci yüzyılın küreselleşen dünyasına ise iklim değişikliği ve kaynak kıtlığı damgasını vuracak. Bangkok’taki iklim görüşmelerinde çevre örgütü Greenpeace heyetine başkanlık eden Martin Kaiser, enerji konusunun müzakerelerde kilit rol oynadığına dikkat çekiyor:

“Yenilenebilir enerjiler alanında liderlik için savaş çoktan başladı bile. Almanya bu teknolojilerde şu an tartışmasız öncü rol oynuyor. ABD bu açığı kapatmak için muazzam yatırımlar yapıyor. Çin gibi ülkeler de bu teknolojilerin kullanıma sokulması, ama aynı zamanda yayılmasına büyük ilgi gösteriyor. Yani büyük bir iş alanı doğmuş durumda. Big Business!”

Büyük teknolojik sıçrama

Uzmanlar, yeşil ekonominin, geleceği şekillendireceği konusunda hemfikir. Uluslararası Yenilenebilir Enerjiler Ajansı’nın kurucularından Hermann Scheer, iletişim teknolojilerinde olduğu gibi enerji ve ekonomide de bir teknolojik sıçrama yaşanacağını belirtiyor:

“Bu, bir sonraki teknolojik sanayi devrimi olacak. Anlam ve önemi ise enformasyon teknolojilerindeki süregelen devrimden çok daha kapsamlı. Bu, sanayi toplumlarında ilerlemeyi güçlendirmek için büyük bir fırsat sunuyor. Bu ilerlemeyi geleneksel enerjilerle kaydetmek artık mümkün değil. Sadece tükenmeye başladıklarından değil, yol açtıkları zararın büyüklüğü nedeniyle de. Bu zarar geniş çaplı ekonomik zararı da beraberinde getiriyor.”

Kenya örneği

BM Çevre Programı Yöneticisi Achim Steiner de geleceğe yönelik yapısal değişikliğin çoktan başladığını belirterek, kalkınmakta olan ülkelerden Kenya’yı örnek veriyor:

“Mobil telekomünikasyonda olduğu gibi benzer bir sıçrama yaşanacak. Örneğin şu an Kenya’da fiber optik kablolar döşeniyor. Bazı bölgelerinde elektrik bulunmayan bir ülkeden bahsediyoruz. Fiber optik kablolar ise döşenmeye başladı bile.”

Kenya, jeotermal tesislerden elektrik üretimini de önümüzdeki iki yılda üçe katlamayı planlıyor. Kalkınmakta olan ülkelerdeki bu teknolojik sıçramayı finanse edebilmek içinse büyük yatırımlar gerekiyor. Bu yatırımların sağlanması ve teknoloji transferi, Aralık ayında Kopenhag’da yapılacak İklim Zirvesi’nin de temel konuları arasında yer alıyor. Daha elektrik bile bağlanmamış bölgelere eski teknolojiler yerine merkezî olmayan yenilenebilir enerjiler için yatırım yapmanın çok daha ucuza mal olacağı hesaplanıyor.

Çin geleceği gördü

Çevre ve Kalkınma Vakfı İdari Müdürü Jürgen Meier, Çin’in de bu durumun farkına vardığını ve hızla adımlar arttığını belirtiyor:

“Çin, binalarda solartermik, yani güneş enerjisi yoluyla sıcak su elde edilmesi konusunda dünya pazarında açık farkla lider konumda. Çin ayrıca dünyanın en iddialı rüzgar enerjisi programına sahip. Kendi üreticilerine sahipler, artık ithalat yapmaları gerekmiyor….”

Sanayi ülkeleri arasında, fosil enerjiye dayalı ekonominin yaydığı karbondioksit emisyonlarını kimin daha hızlı azaltacağı konusunda yarış başlamış durumda. Yarışın kazananı ise küresel pazara bağımsız ve sürdürülebilir enerjiyi sağlayabilenler olacak.

Dw-World.de – 08.10.2009

İÇİNDEKİLER

BAKANLAR KURULUNCA KARARLAŞTIRILAN YENİ FINDIK STRATEJİSİNE İLİŞKİN TEMA VAKFI DEĞERLENDİRMESİ

1. GİRİŞ:

2. YENİ FINDIK STRATEJİSİ HANGİ AMAÇLA NELERİ ÖNGÖRÜYOR:

3. GENEL AÇIKLAMA: TÜRKİYE VE FINDIK  TARIMI

4. FINDIKLA İLGİLİ HUKUKSAL ve YÖNETSEL DÜZENLEMELER VE UYGULAMALARI:

4.1. 2844 sayılı Fındık Kanunu:

4.2. Kanuna dayalı ilk Yönetmelik:

4.3. Fındık üretim alanlarını belirleyen ve yeni fındıklıkları kısıtlayan Bakanlar Kurulu Kararı:

4.4. Üretimin kısıtlanması yanında alternatif üretimi özendiren Yönetmelik düzenlemesi:

4.5. Dış finans kuruluşları kaynaklarının kullanılmaya başlandığı Yönetmelik düzenlemesi:

4.6. Son Yönetmelik düzenlemesi:

5. STRATEJİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KİMİ ÖNERİLER (YÖNETİCİ İÇİN ÖZET)

5.1. Stratejide gözlenen kimi aksaklık ve yetersizlikler:

5.2. Stratejide sözü edilen amaçlara erişmekte yararı olacağı düşünülen kimi öneriler:

Mahir GÜRBÜZ
TEMA Danışmanı
Temmuz 2009

Raporu bilgisayarınıza indirmek için buraya tıklayın.